GIG BONT GIG AT BONT*
Donald Evanstrans. the poet (from Welsh)
Cydiai gwynrew o wewyr
O'r Bannau'n denau fel dur
Am y Bont fel cwlwm bedd,
Yn fynor am gyfannedd;
Ac iâ o wyll yn amgáu
Coed y waun mewn cadwynau.

Ar hyn, daeth bysiau ieuanc
I'r pentref trwy hunllef tranc
Yn fflyd eiddgar, gan aros
Mor heini dan oerni'r nos.
Sain lleisiau, uwch genau'r gwynt,
Hoeniaith yn dod ohonynt;
Chwerthin, a'r fferdod miniog
Fry'n ysglyfaethu o'r glog:
Ymlonnent drwy'r mileinig
Fel ffaglau i gynnau'u gig:
Ar unwaith offerynnau
Yn sn gwyllt a'i wres yn gwau
O encil y pafiliwn
Gan ddwysáu gynyddu'u sn
I'w fflamio i'r to a'r tân
Yn tyllu o'r to allan.

Strymiai y Cyrff storm eu cerdd:
Gyfryngwyr gwifrau angerdd;
A Dom yn ddadwrdd o dân:
Seiniau'r bandiau'n rybowndian
Yn rhonc o'r muriau concrid
Drwy saethau y lliwiau llid;
Y llawr yn ddawnswyr lloerig
Ar goll yn chwyrlïo'r gig;
Glaslen y sigarennau
Yn lluniau mwll yn ymwáu
Uwchben, a'r conglau ceuwag
Yn ddegau o ganiau gwag:
Noson wen ac oesau'n hiaith
Yn un ref gynnwr' afiaith.

Mae'r hwyr yn hwyr sy'n aros:
Y niwlen iâ ganol nos
A'i naws harn yn binsiyrnau
Am weryd gwinglyd ar gau,
Ac ieithgan yn ei chanol
A'i dyrnu erch di-droi'n-ôl
Yn gyrru'n rhythmig eirias
O'i golau hi drwy'r iâ glas!
A silvery grey ice
from the hills, hard as steel,
had Bont in its clutches;
a marble tomb around dwellings
and a frosty dusk
enchaining the moorland trees.

Then, through the paralysis,
colourful buses entered the village,
an eager fleet stopping -
all agog in the night's sting.
Voices, above the wind's mumble,
a sprightly sounding language;
laughter, and the acute numbness
like a hawk from the crag:
they glowed through the sharpness
like torches to kindle their gig.
At once, the wild din of instruments
from the pavilion's far end
deepening, ascending,
to scorch the rafters, fire
drilling through the roof.


Cyrff strummed their stormy number:
passionate-stringed mediators;
Dom were a fiery commotion:
shrill notes ricocheting
off the concrete walls, darting
through frenzied lights.
A floor of delirious twisters
lost in the gig's mania;
a blue veil of tobacco smoke
writhing in sultry images
overhead, and bare corners
full of empty cans.
A white night, and an ancient language
transformed into a rave of joy.

The night lives on:
midnight of freezing fog
like a pair of iron tongs
closed tight around a wincing land;
at its heart a language in song,
an unyielding driving force
pounding red-hot rhythms
through the grey ice.

* This event was held at Pontrhydfendigaid, a village not far from Aberystwyth, by the Welsh Language Society, in December 1991.
Cyrff and Dom are Welsh rock bands.

Copyright © Donald Evans 1994 - publ. Cyhoeddiadau Barddas / Barddas Publications


next
index
translator's next